ശമിക്കാത്ത മരുന്ന് ക്ഷാമവും അനാസ്ഥയുടെ കയ്പുനീരും: സങ്കടക്കടലിൽ പാവപ്പെട്ട രോഗികൾ

തൃശൂർ ജനറൽ ആശുപത്രി ഉൾപ്പെടെ സംസ്ഥാനത്തെ പ്രമുഖ സർക്കാർ മെഡിക്കൽ സ്ഥാപനങ്ങളിലും കാരുണ്യ ഫാർമസികളിലും വൻതോതിൽ തുടരുന്ന മരുന്ന് ക്ഷാമം കേരളത്തിന്റെ പൊതുജനാരോഗ്യ മേഖലയെ അത്യന്തം അപകടകരമായൊരു പ്രതിസന്ധിയിലേക്ക് തള്ളിയിട്ടിരിക്കുകയാണ്. 'കേരള മോഡൽ' ആരോഗ്യ സംരക്ഷണത്തെക്കുറിച്ച് ആഗോളതലത്തിൽ അഭിമാനം കൊള്ളുന്ന ഒരു സംസ്ഥാനത്ത്, പാവപ്പെട്ട രോഗികൾക്ക് അത്യാവശ്യ ജീവൻരക്ഷാ മരുന്നുകൾ പോലും ലഭ്യമാകാതെ വരുന്നത് കേവലം ഒരു ഭരണപരമായ വീഴ്ചയല്ല മറിച്ച് ജനങ്ങളുടെ ജീവിക്കാനുള്ള അടിസ്ഥാന അവകാശത്തിന്മേലുള്ള കടന്നുകയറ്റമാണ്. വൻകിട സ്വകാര്യ ആശുപത്രികളിലെ ചെലവേറിയ ചികിത്സ താങ്ങാനാവാതെ സർക്കാർ ആശുപത്രികളുടെയും കാരുണ്യ ഫാർമസികളുടെയും മുന്നിൽ ക്യൂ നിൽക്കുന്ന സാധാരണക്കാരായ ജനങ്ങളിൽ പലർക്കും വീണ്ടും സ്വകാര്യ ഫാർമസികളെ ആശ്രയിക്കേണ്ടി വരുന്ന ദുര്യോഗമാണ് ഇപ്പോഴുള്ളത്. 'കേരളകൗമുദി' നിരന്തരം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നതുപോലെ, ദീർഘവീക്ഷണമില്ലാത്ത നയങ്ങളും ധനകാര്യ ഏകോപനത്തിലെ പാളിച്ചകളും കേരള മെഡിക്കൽ സർവീസസ് കോർപ്പറേഷന്റെ വീഴ്ചകളുമാണ് ഈ മഹാപ്രതിസന്ധിക്ക് ആധാരം.

സങ്കടക്കടലിൽ പാവപ്പെട്ട രോഗികൾ
പ്രാദേശിക തലത്തിലെ യാഥാർത്ഥ്യം തൃശൂർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ജനറൽ ആശുപത്രികളുടെ ഉദാഹരണങ്ങൾ മാത്രം പരിശോധിച്ചാൽ സംസ്ഥാനത്തെ അവസ്ഥയുടെ ഭീകരത വ്യക്തമാകും. മധ്യകേരളത്തിലെ ആയിരക്കണക്കിന് സാധാരണക്കാരും നിർധനരുമായ രോഗികളുടെ അവസാന ആശ്രയകേന്ദ്രമാണ് ജനറൽ ആശുപത്രികൾ. എന്നാൽ മാസങ്ങളായി ഇവിടങ്ങളിൽ അത്യാവശ്യ മരുന്നുകളുടെ വിതരണം പൂർണ്ണമായും നിലച്ച മട്ടാണ്. പ്രമേഹം, അമിത രക്തസമ്മർദ്ദം, ഹൃദ്രോഗം, അർബുദം, വൃക്കരോഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയ മാറാവ്യാധികൾക്ക് ആജീവനാന്തം മരുന്ന് കഴിക്കേണ്ട രോഗികളാണ് ഇവിടെ സർവ്വത്ര ദുരിതത്തിലായിരിക്കുന്നത്. ഒ.പി വിഭാഗത്തിൽ മണിക്കൂറുകളോളം വരിനിന്ന് ഡോക്ടറെ കണ്ട് പുറത്തിറങ്ങുന്ന രോഗിക്ക് ഫാർമസി കൗണ്ടറിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്നത് 'മരുന്ന് സ്റ്റോക്കില്ല, പുറത്തുനിന്നും വാങ്ങണം' എന്ന ഒറ്റവരി മറുപടിയാണ്.

നിർധനരായ കുടുംബങ്ങൾ ദിവസ വേതനം കളഞ്ഞാണ് ആശുപത്രികളിൽ എത്തുന്നത്. അങ്ങനെയുള്ളവർക്ക് ആയിരക്കണക്കിന് രൂപ വിലവരുന്ന മരുന്നുകൾ പുറത്തെ സ്വകാര്യ മെഡിക്കൽ സ്റ്റോറുകളിൽ നിന്ന് വാങ്ങേണ്ടി വരുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന സാമ്പത്തിക ബാധ്യത താങ്ങാവുന്നതിലും അപ്പുറമാണ്. കാരുണ്യ ഫാർമസികളിൽ നിന്നും കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ മരുന്ന് ലഭിക്കുമെന്ന പ്രതീക്ഷയിലാണ് പലരും അങ്ങോട്ട് പോകുന്നത്. എന്നാൽ അവിടെയും സ്ഥിതി ഭിന്നമല്ല. കാരുണ്യ കൗണ്ടറുകളിൽ അത്യാവശ്യ ബ്രാൻഡഡ് മരുന്നുകളോ ജനറിക് മരുന്നുകളോ പോലുമില്ലാത്ത അവസ്ഥയാണുള്ളത്.
കിടത്തിച്ചികിത്സയിലുള്ള രോഗികളുടെ അവസ്ഥ ഇതിലും ദാരുണമാണ്. ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് ആവശ്യമായ കോട്ടൺ, സിറിഞ്ച്, ഗ്ലൗസ്, ആൻറിബയോട്ടിക് കുത്തിവെയ്പ്പുകൾ തുടങ്ങി നിസാരമെന്ന് തോന്നാവുന്ന പ്രാഥമിക സാമഗ്രികൾ പോലും രോഗികളുടെ ബന്ധുക്കൾ പുറത്തുനിന്ന് വാങ്ങി നൽകേണ്ടി വരുന്നു. ഒരു സർക്കാർ ആശുപത്രിയിൽ ചികിത്സയ്ക്ക് എത്തുന്ന സാധാരണക്കാരന് ലഭിക്കേണ്ട സൗജന്യ സഹായങ്ങളെല്ലാം പേപ്പറിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്ന സ്ഥിതിവിശേഷമാണ് നിലവിലുള്ളത്.

കാരുണ്യ ഫാർമസികളുടെ തകർച്ച
പാവപ്പെട്ട രോഗികൾക്ക് കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ ജീവൻരക്ഷാ മരുന്നുകൾ ലഭ്യമാക്കുക എന്ന മഹത്തായ ലക്ഷ്യത്തോടെ ആരംഭിച്ച പദ്ധതിയാണ് കാരുണ്യ ഫാർമസികൾ. സ്വകാര്യ മെഡിക്കൽ സ്റ്റോറുകളിലെ അമിത ചൂഷണത്തിൽ നിന്ന് സാധാരണക്കാരന് ആശ്വാസമേകാൻ ഈ കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് സാധിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ കഴിഞ്ഞ കുറച്ചുകാലമായി കാരുണ്യ ശൃംഖല നാമമാത്രമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.

മരുന്ന് കമ്പനികൾക്കുള്ള കുടിശിക
കാരുണ്യ ഫാർമസികളിലേക്ക് മരുന്ന് വിതരണം ചെയ്യുന്ന വൻകിട-ചെറുകിട മരുന്ന് കമ്പനികൾക്ക് കോടിക്കണക്കിന് രൂപയാണ് സർക്കാർ നൽകാനുള്ളത്. മാസങ്ങളായി വിതരണക്കാർക്ക് പണം നൽകാൻ കഴിയാത്തതിനെ തുടർന്ന് കമ്പനികൾ പുതിയ സ്റ്റോക്കുകൾ നൽകുന്നത് നിർത്തിവെച്ചിരിക്കുന്നു.ആരോഗ്യ വകുപ്പിൽ നിന്നും കെ.എം.എസ്.സി.എൽ വഴിയും കൈമാറേണ്ട ഫണ്ടുകൾ സമയബന്ധിതമായി റിലീസ് ചെയ്യാത്തതാണ് പ്രധാന തടസം. ഗുരുതര രോഗ ബാധിതർക്ക് നൽകി വന്ന സബ്സിഡികളും സഹായങ്ങളും ലഭിക്കാത്തതിനാൽ അർബുദ രോഗികളും വൃക്കരോഗികളും നിത്യേന കഴിക്കേണ്ട വിലകൂടിയ മരുന്നുകൾ വാങ്ങാനാവാതെ ചികിത്സ പാതിവഴിയിൽ ഉപേക്ഷിക്കുന്ന അവസ്ഥയിലാണ്.

അനാസ്ഥയിൽ മെഡിക്കൽ സർവീസസ് കോർപ്പറേഷൻ
സംസ്ഥാനത്തെ സർക്കാർ ആശുപത്രികളിലേക്ക് ആവശ്യമായ മരുന്നുകളും ചികിത്സാ ഉപകരണങ്ങളും സുതാര്യമായി വാങ്ങി വിതരണം ചെയ്യേണ്ട ഉത്തരവാദിത്തം കേരള മെഡിക്കൽ സർവീസസ് കോർപ്പറേഷൻ ലിമിറ്റഡിനാണ്. എന്നാൽ നിലവിലെ മരുന്ന് ക്ഷാമത്തിന് ഏറ്റവും വലിയ ഉത്തരവാദി ഈ സ്ഥാപനത്തിന്റെ അപക്വവും അശാസ്ത്രീയവുമായ പ്രവർത്തനരീതിയാണ്.

മരുന്ന് സംഭരണത്തിനായി മുൻകൂട്ടി ടെൻഡറുകൾ വിളിക്കാനും ഗുണനിലവാരം ഉറപ്പുവരുത്തി കൃത്യസമയത്ത് ആശുപത്രികളിൽ എത്തിക്കാനും കെ.എം.എസ്.സി.എല്ലിന് സാധിക്കുന്നില്ല. കമ്പനികൾക്ക് നൽകാനുള്ള നൂറുകണക്കിന് കോടി രൂപയുടെ കുടിശികയാണ് മെഡിക്കൽ സർവീസസ് കോർപ്പറേഷനെ ഉലയ്ക്കുന്നത്. കൃത്യസമയത്ത് പണം ലഭിക്കാതായതോടെ പ്രമുഖ വിതരണക്കാരെല്ലാം കെ.എം.എസ്.സി.എല്ലിന്റെ ടെൻഡറുകളിൽ നിന്ന് വിട്ടുനിൽക്കാൻ തുടങ്ങി. ഫലമായി, ഗുണനിലവാരമില്ലാത്ത കമ്പനികളുടെ മരുന്നുകൾ അല്ലെങ്കിൽ ഉയർന്ന തുക ആവശ്യപ്പെടുന്ന പ്രാദേശിക വിതരണക്കാർ എന്നിവരെ ആശ്രയിക്കാൻ അവർ നിർബന്ധിതമാകുന്നു.

കൂടാതെ, ഏതൊക്കെ ആശുപത്രികളിൽ ഏതൊക്കെ മരുന്നുകൾക്കാണ് ക്ഷാമമുള്ളത്, ഏതൊക്കെ മരുന്നുകളാണ് കാലാവധി കഴിഞ്ഞ് നശിച്ചുപോകുന്നത് എന്നതിനെക്കുറിച്ച് കൃത്യമായ വിവരശേഖരണമോ ഓഡിറ്റിംഗോ നടക്കുന്നില്ലെന്നും സൂചനകളുണ്ട്.

കേരളത്തിലെ സാധാരണക്കാരായ കുടുംബങ്ങളുടെ ബജറ്റിനെ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ബാധിക്കുന്ന ഒന്നാണ് ചികിത്സാച്ചെലവ്. ഇതിൽ തന്നെ 60 ശതമാനത്തിലധികം തുക ചെലവഴിക്കപ്പെടുന്നത് മരുന്നുകൾ വാങ്ങാനാണ്. സർക്കാർ ആശുപത്രികളെ പൂർണ്ണമായും ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു നിർധന കുടുംബത്തിന്, പ്രതിമാസം ആയിരക്കണക്കിന് രൂപ മരുന്നിനായി മാറ്റിവെക്കേണ്ടി വരുമ്പോൾ അത് അവരുടെ നിത്യജീവിതത്തെത്തന്നെ തകിടം മറിക്കുന്നു. ആജീവനാന്ത രോഗങ്ങളുള്ള മുതിർന്ന പൗരന്മാർ, ദിനബത്തക്കാർ, കർഷകർ എന്നിവർ മരുന്ന് വാങ്ങാനായി ഉയർന്ന പലിശയ്ക്ക് പണം കടമെടുക്കാൻ നിർബന്ധിതരാകുന്നു.

തൃശൂർ, പാലക്കാട്, വയനാട് തുടങ്ങിയ ജില്ലകളിലെ ഗ്രാമീണ മേഖലകളിൽ മരുന്ന് വാങ്ങാൻ പണമില്ലാത്തതിനാൽ ഇൻസുലിൻ ഡോസുകൾ പകുതിയാക്കിയും, പ്രഷർ ഗുളികകൾ ദിവസേന കഴിക്കാതെ ഇടവിട്ട ദിവസങ്ങളിൽ കഴിച്ചും രോഗം വഷളാക്കുന്ന പാവപ്പെട്ട മനുഷ്യരുടെ എണ്ണം വർദ്ധിച്ചുവരികയാണ്.കൃത്യസമയത്ത് മരുന്ന് ലഭിക്കാത്തത് മൂലം സ്‌ട്രോക്ക്, ഹൃദയാഘാതം, കിഡ്‌നി തകരാറുകൾ എന്നിവ വർദ്ധിക്കുകയും, ഇത് ആശുപത്രികളിലെ തീവ്രപരിചരണ വിഭാഗങ്ങളിലെ തിരക്ക് കൂട്ടാൻ കാരണമാവുകയും ചെയ്യുന്നു.

'കേരള മോഡൽ' ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടും
ലോകമെമ്പാടും പുകഴ്ത്തപ്പെട്ട കേരളത്തിന്റെ പൊതുജനാരോഗ്യ മാതൃക ഇന്ന് വലിയൊരു ചോദ്യചിഹ്നത്തിന് മുന്നിലാണ് നിൽക്കുന്നത്. സാക്ഷരതയിലും നിപ്പ, കോവിഡ് തുടങ്ങിയ മഹാമാരികളെ ചെറുത്തുതോൽപ്പിക്കുന്നതിലും നമ്മൾ കാട്ടിയ മികവ് നിഷേധിക്കാനാവില്ല. എന്നാൽ, ദിനംപ്രതി വേണ്ട ഇൻസുലിൻ, ബി.പി ഗുളികകൾ, പാരസെറ്റമോൾ, അടിയന്തര ആന്റിബയോട്ടിക്കുകൾ എന്നിവ തടസ്സമില്ലാതെ വിതരണം ചെയ്യാൻ കഴിയാത്തവിധമുള്ള പ്രതിസന്ധി ആരോഗ്യമേഖലയെ ചോദ്യമുനയിൽ നിറുത്തും.

പരിഹാരം വേണം

ഈ രൂക്ഷമായ മരുന്ന് ക്ഷാമത്തിന് പരിഹാരം കാണാൻ അടിയന്തരവും ദീർഘകാലാടിസ്ഥാനത്തിലുള്ളതുമായ നടപടികൾ സർക്കാരിന്റെ ഭാഗത്തുനിന്ന് ഉണ്ടാകേണ്ടതുണ്ട്. മെഡിക്കൽ സർവീസസ് കോർപ്പറേഷന് മരുന്ന് വിതരണക്കാർക്ക് നൽകാനുള്ള കുടിശ്ശിക തുക അടിയന്തരമായി അനുവദിക്കണം. മരുന്ന് കമ്പനികളുമായി ചർച്ച നടത്തി വിതരണം പുനഃസ്ഥാപിക്കാനുള്ള അടിയന്തര നീക്കം യുദ്ധകാലാടിസ്ഥാനത്തിൽ നടക്കണം.മെഡിക്കൽ കോളേജുകളിലെയും ജനറൽ/താലൂക്ക് ആശുപത്രികളിലെയും ആശുപത്രി മനേജ്‌മെന്റ് കമ്മിറ്റികൾക്ക് അത്യാവശ്യ മരുന്നുകൾ പ്രാദേശികമായി വാങ്ങി വിതരണം ചെയ്യാനുള്ള അടിയന്തര ഫണ്ടും വികേന്ദ്രീകൃത അധികാരവും നൽകണം. തൃശൂർ ജനറൽ ആശുപത്രി പോലെ വലിയ തിരക്കുള്ള കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേക ഗ്രാന്റുകൾ നൽകണം.സംസ്ഥാനത്തെ മുഴുവൻ സർക്കാർ ആശുപത്രികളിലെയും കാരുണ്യ ഫാർമസികളിലെയും മരുന്ന് സ്റ്റോക്കുകൾ തത്സമയം നിരീക്ഷിക്കാനുള്ള ഒരു കേന്ദ്രീകൃത ഡിജിറ്റൽ സംവിധാനം നടപ്പിലാക്കണം. ഒരു ആശുപത്രിയിൽ മരുന്ന് തീരുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പ് തന്നെ അടുത്തുള്ള കേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്ന് അങ്ങോട്ട് മരുന്ന് എത്തിക്കാനുള്ള ശൃംഖല ഉണ്ടാകണം.

ജനങ്ങളുടെ ജീവനാണ് പ്രധാനം
ജനക്ഷേമ സർക്കാരുകളുടെ പ്രാഥമിക ചുമതല പൗരന്മാരുടെ ജീവനും സ്വത്തിനും സംരക്ഷണം നൽകുക എന്നതാണ്. അതിൽ ഏറ്റവും പ്രധാനം ആരോഗ്യ സംരക്ഷണമാണ്. ഒരു പൗരന് രോഗം വരുമ്പോൾ അവന് ചികിത്സയും മരുന്നും നൽകുക എന്നത് സർക്കാരിന്റെ ദയയല്ല, മറിച്ച് ഭരണഘടനാപരമായ കടമയാണ്. തൃശൂർ ജനറൽ ആശുപത്രിയിലും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വടക്കുനിന്നും തെക്കോട്ടുമുള്ള അസംഖ്യം ആശുപത്രികളിലും കാരുണ്യ കേന്ദ്രങ്ങളിലും അനുഭവപ്പെടുന്ന മരുന്ന് ക്ഷാമം അടിയന്തരമായി പരിഹരിച്ചില്ലെങ്കിൽ, അത് വലിയൊരു ദുരന്തത്തിലേക്ക് വഴിതുറക്കും